Home » Alfabet van de Liefde

Alfabet van de Liefde

Het Alfabet van de Liefde

Het Titus Brandsma Instituut gaat de uitdaging aan: Directeur én filosoof Marc De Kesel start op 6 januari 2020 op deze plek een ‘Alfabet van de Liefde’. Met enige regelmaat laat hij zich, in alfabetische volgorde, uitdagen door telkens één woord dat ons voor de geest komt wanneer we het over de liefde hebben. De lemma’s gaan van Amor tot Zeus. Lees verder.

 

 

 

 

 

A van Amor en Agapè

Het eerste woord dat opdoemt als je over ‘liefde’ nadenkt is – hoe kan het ook anders – ‘liefde’. Maar besef dan wel dat je al meteen over twee dingen nadenkt. In dat ene woord schuilen immers twee soorten liefde, elk met een verschillende herkomst: de één christelijk, de ander antiek (of, minder sympathiek gezegd, …

1 reactie

B van Blind

Is liefde blind? In elk geval is Eros blind. Het zoontje van Aphrodite dat zo onbezonnen zijn pijlen op nietsvermoedende stervelingen richt, zien we doorgaans afgebeeld met een blinddoek voor de ogen geknoopt. De wonden die hij maakt brengen genot, ongetwijfeld, maar nooit zonder pijn. En de pijn overwint doorgaans. Badend in genot, werken de …

0 reacties

C van Crux

‘Agape’ is de term voor het nieuwe, christelijke bestaan dat het oude, Joodse bestaan onder de Wet achter zich heeft gelaten. Zonde en dood zijn overwonnen en een geheel nieuwe, niet meer door eindigheid getekend bestaan staat op het punt realiteit te worden. De crux die dit alles mogelijk heeft gemaakt, is de kruisdood van …

De D van Dood

 Draag mij als een zegel op uw hart, als een zegel aan uw arm: want sterk als de dood is de liefde, met de onverbiddelijkheid van het dodenrijk sluit zij ieder ander buiten. Haar vonken zijn bliksemschichten, vlammen van Jahwe.     Het is een intrigerend, vaak geciteerd vers uit het Bijbelse Hooglied (8:6). ‘Sterk …

0 reacties

De E van Eros

‘Ultieme liefde komt neer op zelfopoffering’. Op duizend en één manieren klinkt die definitie van liefde door de hele christelijke geschiedenis heen. Dit geldt zeker voor de mystieke traditie, van Gregorius van Nyssa tot Bernardus van Clairvaux, van Beatrijs van Nazareth tot Thérèse van Lisieux. Maar is die definitie exclusief christelijk? Vind je ook in …

1 reactie

De F van Fatum

In de klassieke oudheid was het goddelijke een warrig meervoud. En van transcendentie was geen sprake. De Griekse Olympus was een aardse, al te aardse bergtop. De Romeinse goden hadden er niet eens een. Zij waren burgers onder de burgers, met dien verstande dat ze onsterfelijk waren. Ze woonden waar ook sterfelijken hun een tempel …

1 reactie

De G van Gift

‘Wat liefde is hebben wij geleerd van Christus: Hij heeft zijn leven voor ons gegeven. Dus zijn ook wij verplicht ons leven te geven voor onze broeders’ Zo staat het er in de Eerste Brief van Johannes (3:16). Wat is liefde, als we het van Christus willen leren? Desnoods het eigen leven geven ten voordele …

0 reacties

De H van Haat

‘Als iemand naar Mij toekomt, die zijn vader en moeder, zijn vrouw en kinderen, zijn broers en zusters, ja zelfs zijn eigen leven niet haat, kan hij mijn leerling niet zijn.’ Lucas 14, 26   Jezus meent wat hij zegt. Lees er Matteüs 12: 46-50 op na: ‘Terwijl Hij nog tot het volk sprak, gebeurde …

0 reacties

De I van IK

Liefde, erotische liefde, heeft onvermijdelijk iets egoïstisch. Ik hou van mijn liefste ook altijd ergens omdat ik houd van wie van mij houdt. Dit dekt niet de hele lading, verre van, maar hoe dan ook gaat het in mijn liefde op de één of andere manier altijd ook over ‘mij’. Is dat zo? Natuurlijk draait …

0 reacties

J van Jouissance (genieten)

‘Rusteloos is mijn hart tot het rust in jou’. Kijk toch hoe fel mijn hart tekeergaat. Waarom toch? Omdat jij het geen rust brengt. Omdat het verlangt, smacht, hunkert naar jou. Ach, zou jij er niet zijn, ik werd niet door onrust en verlangen verscheurd. En kijk hoe ik brand van verlangen, maar niet omdat …

0 reacties

De K van Koninkrijk

‘Koninkrijk der Hemelen’ Het is een geijkte formule in de evangelische teksten. De eerste christenen hielden dit ‘koninkrijk’ voor gerealiseerd in hun kleinschalige, op agape gebaseerde leefgemeenschappen. Zij promootten voor het eerst in de geschiedenis ‘liefde’ als  het ware paradigma voor samenleving en politiek. En ze hielden er een vrij precieze idee op na over …

0 reacties

De L van Liefdeswet

‘Want de geboden: gij zult niet echtbreken, niet doden, niet stelen, niet begeren, en alle andere kan men samenvatten in dit ene woord: Bemin uw naaste als uzelf. De liefde berokkent de naaste geen enkel kwaad. Liefde vervult de gehele Wet.’ Zo schrijft Paulus in zijn brief aan de Romeinen (13:10). De Wet die hier …

0 reacties

M van Moeder

In de kunst van de Renaissance wordt de christelijke Liefde – Caritas – standaard afgebeeld als een moeder, vergezeld van haar drie of vier kinderen. Daarbij geeft ze doorgaans het jongste kind de borst en laten de overige zich idyllisch voeden door die andere moeder: Moeder Natuur. Geen kamer, kerk of plein, maar de wijde …

0 reacties

N van Niets

Als je liefste, van wie je zielsveel houdt, je plots in de steek laat en definitief met je breekt, kan het gevoel je overvallen ‘niets’ te zijn. Jijzelf was niets dan liefde, en zie, nu is je lief weg en blijft het ‘niets’ over: hard, bijtend, ondraaglijk. En het kan altijd nog erger. Je kunt …

0 reacties

O van Histoire d’O

Wat de liefde betreft, heeft ook O een geschiedenis. Of, zoals je de Franse titel ook kunt vertalen, een verhaal. In Histoire d’O, een Franse erotische roman uit 1954, lezen we hoe een jonge vrouw, enkel met het initiaal O genoemd, zich op verzoek van haar minnaar overgeeft aan steeds sadistischer wordende fantasieën, ook van …

1 reactie

De P van Prego

Ti prego. Ik bid je, ik smeek je, ik vraag je. Bidt liefde? Smeekt ze, vraagt ze? Is wat een minnaar aan zijn liefste bindt, een vragen, een smeken? Een gebed? Een gebed: ja, waarom niet? Want dat is toch wat de gelovige aan God bindt: een vragen, smeken, bidden? En misschien doen ook minnaars …

0 reacties

Q van Quakers

Quakers – officieel ‘The Religious Society of Friends’ – zijn traditioneel zeer strikt inzake huwelijksliefde. Een man wordt geacht op 26-jarige leeftijd te huwen, een vrouw op 22-jarige leeftijd, en hun liefde hoort niet in de eerste plaats elkaars richting uit te gaan, maar die van God. Liefde, zo redeneren de Quakers, moet radicaal worden …

0 reacties

De R van Romeinse liefde / Caritas romana

Veroordeeld tot de hongerdood in een Romeinse gevangenis, blijkt een oude man maar niet aan sterven toe te komen. Dagelijks krijgt hij namelijk bezoek van zijn dochter en die houdt hem in leven met de moedermelk uit haar borst. Tot ze bij het ‘zogen’ door een bewaker wordt verrast. Na beraad zien de autoriteiten echter …

0 reacties